Trzy przekłady ukraińskich książek o doświadczeniu wojny

Ten jednoramowy tekst kultury sieciowej na Chytomo Books przedstawia zapowiedź trzech nowych francuskich przekładów współczesnej literatury ukraińskiej o doświadczeniu wojny. Kadr utrzymany jest w chłodnej, niebieskiej tonacji, na której umieszczono trzy okładki francuskich wydań: Personne ne demandera rien. Nouvelles de Kharkiv (ukr. «Ніхто нічого не запитає. Новели з Харкова») Serhija Żadana (укр. Сергій Жадан), Nous étions là (ukr. «Тут були ми») Artura Dronia (укр. Артур Дронь) oraz Couloirs humanitaires (ukr. «Гуманітарні коридори», pierwotnie «Зелені коридори») Natalki Worożbyt (укр. Наталка Ворожбит). Okładki są minimalistyczne, utrzymane w estetyce francuskich wydawnictw, co podkreśla ich międzynarodowy charakter. Po lewej stronie widnieje krótki komunikat o nowych przekładach, a całość tworzy wizualny sygnał o obecności ukraińskiej literatury w europejskim obiegu kulturowym.

Wpis zawiera komentarz medialny: „W 2025 roku we Francji ukażą się trzy nowe przekłady ukraińskich książek o doświadczeniu wojny — zbiór poezji Artura Dronia (укр. Артур Дронь), sztuka Natalki Worożbyt (укр. Наталка Ворожбит) oraz zbiór opowiadań Serhija Żadana (укр. Сергій Жадан). Niezależne francuskie wydawnictwo Éditions Bleu et Jaune opublikuje przekład zbioru Artura Dronia Nous étions là (ukr. «Тут були ми»). Książkę przełożyła z ukraińskiego Nicole Dziub (укр. Ніколь Дзюб). Sztuka Natalki Worożbyt Couloirs humanitaires (ukr. «Гуманітарні коридори», pierwotnie «Зелені коридори») ukaże się w wydawnictwie L’Espace d’un instant w ramach kolekcji Sens interdits. Przekładu dokonała Iryna Dmytryszyn (укр. Ірина Дмитришин), a przedmowę napisał Andrij Kurkow (укр. Андрій Курков). Wydawnictwo Les Éditions Noir sur Blanc przygotowuje do publikacji książkę Serhija Żadana Personne ne demandera rien. Nouvelles de Kharkiv (ukr. «Ніхто нічого не запитає. Новели з Харкова»). Książkę przełożyła z ukraińskiego Iryna Dmytryszyn. Do zbioru weszły opowiadania, których akcja rozgrywa się w Charkowie. Więcej o nowych francuskich przekładach literatury ukraińskiej — na stronie chytomo.com.”

Ten tekst kultury sieciowej pokazuje, jak literatura ukraińska czasu wojny wchodzi w międzynarodowy obieg — nie jako egzotyczny dodatek, lecz jako pełnoprawny głos współczesnej Europy. Wybór autorów jest znaczący: Żadan, Dron i Worożbyt reprezentują trzy różne formy opowiadania o wojnie — poezję, prozę dokumentalną i dramat — które razem tworzą szerokie spektrum doświadczeń. Ich obecność we francuskich wydawnictwach świadczy o rosnącym zainteresowaniu europejskich czytelników literaturą dokumentującą wojnę z perspektywy ukraińskiej, a także o tym, że ukraińska sztuka staje się ważnym elementem kulturowego dialogu.

W kontekście literatury ukraińskiej lat 2022–2025 te przekłady mają szczególne znaczenie: otwierają przestrzeń dla międzynarodowego katarsis, w którym doświadczenie wojny zostaje przetworzone w formę artystyczną zdolną do poruszania odbiorców poza granicami kraju. Dzięki obecności w francuskich wydawnictwach twórczość ukraińska zyskuje nowe życie — staje się częścią europejskiej pamięci, a jednocześnie wzmacnia pozycję literatury ukraińskiej jako sztuki, która potrafi mówić o wojnie w sposób głęboki, wielowymiarowy i uniwersalny.

© Yana Hladyr 2026